Δευτέρα, 7 Φεβρουαρίου 2011

Μαξ Βέμπερ. (Σκέψεις πάνω σ' ένα παλιό βιβλίο)


Διαβάζω αυτόν τον καιρό το περίφημο βιβλίο του Μαξ Βέμπερη προτεσταντική ηθική και το πνεύμα του καπιταλισμού’. Γεννημένος στα 1864 ο Βέμπερ, ήταν ένας άνθρωπος μεγάλης και πολυποίκιλης μόρφωσης και σήμερα θεωρείται ένας απ’ τους πατέρες της κοινωνιολογίας. Το βιβλίο του είναι ιστορικό. Και δεν εννοώ μόνο, πως ‘έχει μείνει στην ιστορία’: Όταν το γράφει, ο Καλβινισμός έχει ήδη ‘κάνει τη δουλειά του’, όπως και ο ίδιος αναγνωρίζει, ήδη στις μέρες του το ‘πνεύμα του Καπιταλισμού’ –όπως το ορίζει απ’ τη σκοπιά του- είχε επεκταθεί ευρύτερα και πέρα απ’ τις ‘προτεσταντικές’ κοινωνίες.
Σαν επιστήμονας, εξετάζει αντικειμενικά το ιστορικό ζήτημά του και αποφεύγει κάθε είδους ‘ηθικές’ αξιολογήσεις. Κι όσο κι αν το ίδιο το θέμα, αποτελεί μια ιστορική λεπτομέρεια που μικρή σημασία έχει πια, θαυμάζει κανείς στα πρώτα κεφάλαια, την εξαιρετική κοινωνιολογική περιγραφή του, της χρηματοπιστωτικής οικονομικής οργάνωσης, αυτό που ο ίδιος ονομάζει ‘πνεύμα του καπιταλισμού’. 
Ο Βέμπερ, ‘κοιτάζει’ την οικονομία απ’ την πλευρά του ανθρώπου. Διερευνά τι είδους άνθρωπο δημιουργεί. Εξηγεί την ειδοποιό διαφορά ανάμεσα στην ‘φιλαργυρία’ -που όπως λέει υπήρξε σε όλες τις εποχές-, και την ‘ηθική του κέρδους’, χάρη στην οποία το ‘επάγγελμα’ απέκτησε μια μεταφυσική έννοια, μετατράπηκε σε ‘επίγειο καθήκον’ –ακόμη και απέναντι στον Θεό- που χωρίς αυτήν (την έννοια) θα ήταν αδύνατον να επιβληθεί και να κυριαρχήσει ο καπιταλισμός, όπως τον βιώνουμε ακόμη και σήμερα.
Όπως σ’ όλα τα σπουδαία μυαλά, δεν μπορεί κανείς, διαβάζοντάς τον σήμερα, έναν περίπου αιώνα απ’ τον θάνατό του (1920), να μην αναγνωρίζει την προφητική του ματιά. Να μην θαυμάσει –με θλίψη έστω- την ‘επαλήθευση’ των παρατηρήσεών του. Για τον Βέμπερ, η ‘ύβρις’ του καπιταλισμού ήταν πως αναποδογύρισε τον άνθρωπο των, μέχρι τότε ‘παραδοσιακών’ κοινωνιών.  Από εκείνον,  που ‘κέρδιζε  για να ζει’ δημιούργησε τον νέο:  που ‘ζούσε για να κερδίζει’ ! Ο ίδιος αποφεύγει να πάρει θέση. Αποφεύγει να πει ‘πρόοδος’ ή ‘παρακμή’.
Σήμερα ξέρουμε. Γνωρίζουμε πόσα οφείλουμε, πόσα μας πήραν με το άλλο χέρι. Γνωρίζουμε ποια Ιφιγένεια θυσιάστηκε για να σαλπάρουν τα καράβια. Κινήματα όπως η ‘οικολογία’ σήμερα, δείχνουν αν μη τι άλλο, πόσο  ‘δεξιός’ και ‘αριστερός’ καπιταλισμός, δεν δίστασαν αμφότεροι, στο όνομα της ‘παραγωγικότητας’, απαραίτητης, όπως άλλωστε είχε αποδείξει και ο παππούς Κάρολος, να καταστρέψουν ακόμη και τον ίδιο τον πλανήτη. Πόσο δεν δίστασαν να υποβαθμίσουν τον αέρα, το νερό, την ίδια την διατροφή. ‘Επιθυμίες’, σήμερα, όπως για ‘επιβράδυνση’ του τρόπου ζωής, για ‘αναζήτηση ελεύθερου χρόνου’, για ‘αποανάπτυξη’, δείχνουν με τον καλύτερο τρόπο τις κόκκινες γραμμές που οφείλαμε να τηρήσουμε, που αγνοήσαμε την σημασία τους.
Δεν μπορούμε, σήμερα, να μην  αναρωτηθούμε για το ποιες ήταν εκείνες οι  παραδοσιακές μορφές ζωής, που επιπόλαια εγκαταλείφτηκαν. Που επιπόλαια βαφτίστηκαν ‘καθυστέρηση’, ‘άρνηση της προόδου’, ‘οπισθοδρόμηση’. Δεν μπορούμε, να μην αναρωτηθούμε –τουλάχιστον- μπροστά στα τόσο ‘λογικοφανή’-μα με τι τάχα αντίκρισμα-, ‘συνθήματα’, για ‘περισσότερη δουλειά’, για ‘ελαστικότερα ωράρια’, για ‘παραγωγικότερη’ συμπεριφορά, για ‘μεσογειακές διατροφές’ εν τω μέσω ποιάς νυκτός επιτέλους. Να μην χαμογελάσουμε πικρά  για ‘καινοτομίες’ που δήθεν μόνες αυτές θα ‘διασώσουν’ τι ακριβώς όμως;; Να μην χαμογελάσουμε, τέλος, με νόημα, βλέποντας ακόμη και σήμερα, παραδοσιακές κοινωνίες, να σπεύδουν, να παραδοθούν ευτυχισμένες, στην κόλαση που τους πλασάραμε. Να φτερουγίσουν άμυαλες, γύρω απ’ την ηλεκτρική λάμπα που προσποιείται έναν κίβδηλο ήλιο…
Ντρέπομαι, σχεδόν, που διαβάζω το βιβλίο αυτό, στα 51 μου. Στις κορυφώσεις τις, η ανθρώπινη σκέψη, έχει βρει τις αλήθειες. Έχει θέσει τις αξίες. Τα θεμέλια είναι εκεί. Επίτηδες ‘ξεχασμένα’. Δολίως απόκρυφα. Και εμείς, αρκεί να τα αναζητούμε. Αρκεί οι δάσκαλοί μας, να μας προσανατολίζουν. Οι δάσκαλοι. Όχι οι χορηγοί τους. Γιατί, μάλλον πρέπει να πάρουμε τα πράγματα, απ’ την αρχή._

17 σχόλια:

  1. Ο Βέμπερ θέλει πολύ προσοχή. Σε παρασέρνει εύκολα (αν και δύσκολος στην προσέγγισή του), αλλά πρέπει να έχεις πάντα στο νου σου την εποχή και τις δικές του μελέτες γενικά. όχι αποσπασματική προσέγγιση. Για παράδειγμα μπορεί ο καπιταλισμός να έφερε δεινά και να άλλαξε τον ανθρώπινο προσανατολισμό (αν και δεν είναι οικουμενική αλήθεια τούτο, αλλά μόνο ευρωπαϊκή και τμημάτων που αυτή η ήπειρος επηρεάζει), αλλά βελτιώσε την ποιότητα ζωής.

    Στην εποχή του Βέμπερ αυτό ήταν δύσκολο να αναφανεί, αλλά σήμερα είναι εύκολο πολύ (πχ το προσδόκιμο ζωής αυξήθηκε σε όλο τον πλανήτη κλπ).

    Για μένα ο Βέμπερ είναι αυθεντία. Ωστόσο, θέλει προσοχή στην προσέγγισή του. Είναι πατέρας της Κοινωνιολογίας, αλλά όχι κοινωνιολόγος που ερευνά πειραματικά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Μ' ΑΡΕΣΕ Μ'ΑΡΕΣΕ!!!!
    ΕΣΤΩ ΚΙ ΑΝ ΕΧΩ ΚΑΤΙ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΟΥΣ ΕΝΔΟΙΑΣΜΟΥΣ, ΣΤΟ ΚΑΤΑ ΠΟΣΟ ΤΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΚΙΝΗΜΑΤΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΔΟΥΡΕΙΟΣ ΙΠΠΟΣ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ, ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΑ ΣΗΜΕΡΙΝΑ ΑΔΙΕΞΟΔΑ ΤΟΥ. ΒΕΒΑΙΑ, ΣΤΗ ΛΕΞΗ "ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ" ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΕΝΤΑΧΘΟΥΝ ΠΟΛΛΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΚΙΝΗΜΑΤΩΝ. ΕΙΝΑΙ, ΑΚΡΙΒΩΣ, ΑΥΤΗ Η ΓΕΝΙΚΟΛΟΓΙΑ - ΟΠΩΣ ΚΑΙ ΟΛΕΣ ΟΙ ΓΕΝΙΚΟΛΟΓΙΕΣ - ΠΟΥ, ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ, ΜΕ ΚΑΝΟΥΝ ΔΥΣΠΙΣΤΟ. ΑΣ ΦΡΟΝΤΙΣΕΙ ΤΟ ΚΑΘΕ ΚΙΝΗΜΑ ΑΠ' ΑΥΤΑ ΝΑ ΚΑΘΟΡΙΣΕΙ ΤΟ ΑΚΡΙΒΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΩΝ ΠΡΟΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΚΡΙΒΗ ΕΝΝΟΙΑ ΠΟΥ ΘΑ ΤΟ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΖΕΙ. ΟΠΩΣ, Π.Χ. "ΑΠΟΑΝΑΠΤΥΞΗ"!
    ΑΛΛΩΣ, ΟΧΙ ΜΟΝΟ ΘΑ ΠΑΡΑΜΕΙΝΟΥΝ ΣΤΟ ΠΕΡΙΘΩΡΙΟ - ΕΥΚΤΑΙΟ! ΑΛΛΑ, ΕΙΤΕ ΘΑ ΕΚΛΕΙΨΟΥΝ ΕΙΤΕ ΘΑ ΕΝΣΑΜΩΤΑΘΟΥΝ ΣΤΟΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟ ΕΙΤΕ ΘΑ ΓΙΝΟΥΝ ΤΟ ΝΕΟ ΤΟΥ ΧΕΙΡΟΤΕΡΟ ΕΦΑΛΤΗΡΙΟ...
    (ΙΔΕ Κα ΤΙΝΑ Κ.Α. ΚΙ ΑΣ ΜΗ ΘΕΛΕΙΣ ΝΑ ΤΟ ΠΙΣΤΕΨΕΙΣ, ΑΚΟΜΗ, ΕΣΥ! :)

    ΚΑΛΗ ΣΟΥ ΜΕΡΑ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Καλημέρα Δήμο..

    Ασφαλώς και δεν θα μπορούσε ο Βέμπερ -κι ούτε το επιχειρεί στο συγκεκριμένο κείμενο- να 'προβλέψει' τι θα συμβεί 100 χρόνια μετά. Ωστόσο δεν μπορώ να μην 'θαυμάσω' την οξύνοιά του, την αποκάλυψη της ιδεοληψίας πάνω στην οποία στηρίχθηκε όλο αυτό το μοντέλο.

    Τώρα, ο Καπιταλισμός, εκ πρώτης όψεως ναι. Προσέφερε. Καλύτερες συνθήκες εργασίας. Περισσότερη υγιεινή. Μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής. Μικρότερα ωράρια. Τεχνολογία. κλπ κλπ.
    Ωστόσο, όλα αυτά έχουν πάντα και την άλλη όψη τους. Για παράδειγμα, είναι καταπληκτικό πως σε λιγώτερο από 100 χρόνια, απ' το 'ανεμόπτερο' των αδελφών Ραίτ (1903) φτάσαμε στο Μπόινγκ 747. Ποιά ήταν όμως η πραγματική ώθηση εάν όχι για να βομβαρδιστούν αποτελεσματικότερα οι πόλεις στον Β παγκ. Πόλεμο;; Ή, τί ανέπτυξε τόσο γοργά τους υπολογιστές, αν όχι οι 'ανάγκες' του τραπεζικού συστήματος. Όσο για την υγεία, όλο και έρχονται πλέον τα 'κακά μαντάτα', ψαχνόμαστε για υγιεινές διατροφές, μεσογειακές δίαιτες, βιολογικά τρόφιμα κλπ...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Καλημέρα Ταξιδευτή..

    Δεν είχα χώρο εδώ να αναπτύξω τα περί οικολογικών κινημάτων. Ασφαλώς και πρόκειται για 'συμπτωματικές' θεραπείες, αγνοούν την ρίζα του κακού.
    Ο υπαρκτός σοσιαλισμός, πάντως, δεν απέφυγε την καπιταλιστική λογική της υπερπαραγωγής. Γιαυτό έφτασε και στο Τσέρνομπιλ.
    Η οικολογία το διέγνωσε αυτό, αλλά είναι ίσως λανθασμένο το συμπέρασμά της πως πρέπει να 'υπερβούμε' την 'πολιτική', και να ασχοληθούμε μόνο με τον πλανήτη. Εάν δεν βρούμε τις αιτίες, η αρρώστια δεν θα θεραπευτεί.
    Ο άλλος μεγάλος κίνδυνος για την οικολογία είναι να γίνει εμπορεύσιμο ..προϊόν. To σύστημα είναι μανούλα σε κάτι τετοια :)..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Ο ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ, ΑΓΑΠΗΤΕ ΘΑΝΑΣΗ, ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΚΟΣΜΟΘΕΩΡΙΑ! ΓΙΑ ΝΑ ΕΠΒΙΩΣΕΙ, ΟΜΩΣ, ΚΑΙ ΝΑ ΑΝΑΠΤΥΧΘΕΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΧΕΙ ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΑΠΟΔΟΧΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ! ΑΥΤΕΣ ΤΙΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΤΙΣ ΕΧΕΙ Σ' ΕΝΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΟ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΚΟΣΜΟ ΜΕ ΟΛΟ ΤΟΝ ΑΛΛΟ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΤΟΥ! ΕΙΝΑΙ ΚΑΤΑΔΙΚΑΣΜΕΝΟΣ ΣΕ ΘΑΝΑΤΟ Η ΣΤΗ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΣΕ ΜΙΑ ΖΩΗ ΜΕΤΑΞΥ ΦΘΟΡΑΣ ΚΑΙ ΑΦΘΑΡΣΙΑΣ!
    ΓΙ' ΑΥΤΟ, ΠΟΛΛΕΣ ΦΟΡΕΣ ΕΧΩ ΠΕΙ ΟΤΙ Η "ΠΑΓΟΣΜΙΟΤΗΤΑ" ΕΙΝΑΙ ΠΑΜΠΑΛΑΙΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΕΛΠΙΔΑ, ΤΟΣΟ, ΟΣΟ ΚΑΙ Ο ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ! Ο ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ, ΣΗΜΕΡΑ, ΒΛΕΠΟΝΤΑΣ ΤΟ ΑΔΙΕΞΟΔΟ ΣΤΟ ΟΠΟΙΟ ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ, ΠΡΟΣΠΑΘΕΙ ΝΑ ΥΠΟΚΛΕΨΕΙ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΛΠΙΔΑ. ΚΙ ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ, ΤΟ ΔΙΧΩΣ ΑΛΛΟ, "ΕΠΙΝΟΗΣΗ", ΓΕΝΙΚΑ, ΤΟΥ ΠΡΟΤΕΣΤΑΝΤΙΣΜΟΥ, ΚΑΛΒΙΝΙΚΟΥ Η ΛΟΥΘΗΡΙΑΝΟΥ! (συνεχ.)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Η ΔΙΑΣΤΡΟΦΗ ΚΑΙ, ΕΝ ΤΕΛΕΙ, Η ΠΑΤΑΓΩΔΗΣ ΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΥΠΑΡΚΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ, ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ, ΑΚΡΙΒΩΣ, Σ' ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΑΙΤΙΑ!
    Ο ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΔΙΑΡΚΗΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ, ΕΝΑΣ ΔΙΑΡΚΗΣ
    Α Γ Ω Ν Α Σ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΕΝΟΣ ΙΔΕΑΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΣΕ ΚΑΘΟΛΙΚΗ/ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΛΙΜΑΚΑ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. ΚΑΙ ΚΑΤΙ ΑΚΟΜΑ.
    ΟΛΑ ΑΥΤΑ ΤΑ "ΕΠΙΤΕΥΓΜΑΤΑ" ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ, ΣΤΑ ΟΠΟΙΑ ΑΝΑΦΕΡΕΣΑΙ, ΥΠΟΚΛΟΠΗ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΥΠΗΡΞΑΝ! ΕΥΡΙΣΚΟΜΕΝΟΣ, ΚΙ ΑΥΤΟΣ, Ο ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ, ΠΡΟ ΕΝΟΣ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ, ΑΝΑΓΚΑΣΘΗΚΕ ΝΑ ΥΙΟΘΕΤΗΣΕΙ ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΑΞΙΕΣ ΤΟΥ, ΑΝ ΚΑΙ, ΜΗ ΣΥΝΑΔΟΥΣΕΣ ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΔΙΚΕΣ ΤΟΥ "ΑΞΙΕΣ" ΚΑΙ, ΠΑΝΩ ΑΠ' ΟΛΑ, ΜΕ ΤΗΝ ΟΥΣΙΑ ΤΟΥ. ΑΥΤΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΛΟΓΟΣ ΠΟΥ ΤΟΝ ΟΔΗΓΗΣΕ, ΜΕΤΑ ΤΗ ΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΥΠΑΡΚΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ, ΜΕ ΣΥΝΕΧΩΣ ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΜΕΝΑ ΒΗΜΑΤΑ, ΣΤΑ ΣΗΜΕΡΙΝΑ ΤΟΥ ΑΔΙΕΞΟΔΑ! ΟΠΟΤΕ ΔΕΝ ΤΟΥ ΑΠΕΜΕΙΝΕ ΑΛΛΗ ΛΥΣΗ, ΕΚΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗ ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΣΕ ΦΑΣΙΣΜΟ, ΣΑΝ ΦΥΣΙΚΟ ΕΠΑΚΟΛΟΥΘΟ! ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ, Η ΑΓΧΩΔΗΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΤΟΥ ΕΙΝΑΙ, ΝΑ ΘΕΜΕΛΕΙΩΣΕΙ ΤΟ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΜΑ ΤΟΥ, ΑΚΡΙΒΩΣ ΣΤΙΣ ΦΑΣΙΣΤΙΚΕΣ "ΙΔΕΕΣ", ΜΕ ΕΝΑ ΤΡΟΠΟ ΑΓΑΡΜΠΟ ΜΕΧΡΙ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΙΚΟ! ΑΚΡΙΒΩΣ ΛΟΓΩ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΟΥ, ΕΥΡΙΣΚΟΜΕΝΟΣ ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ!
    ΤΟ ΓΕΓΟΝΟΣ ΑΥΤΟ, ΕΣΟ ΒΕΒΑΙΟΣ, ΘΑ ΕΧΕΙ ΤΕΡΑΣΤΙΟ ΑΡΙΘΜΟ ΘΥΜΑΤΩΝ. ΓΙ' ΑΥΤΟ Ο "ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΣΜΟΣ", ΣΕ ΤΕΤΟΙΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ, ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΣΑΝ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΚΡΥΦΑ ΤΟΥ ΟΠΛΑ ΕΠΙΒΟΛΗΣ... ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΟΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΟΣΟΙ, ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΑΠΟΦΑΣΙΣΜΕΝΟΙ ΝΑ ΣΤΑΘΟΥΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΤΟΥ ΚΑΙ ΝΑ ΤΟΝ ΠΟΛΕΜΗΣΟΥΝ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Καλημέρα Ταξιδευτή..

    Είναι μεγάλο το ζήτημα που άνοιξες, έχουν χυθεί άλλωστε τόνοι μελάνης..

    Προσωπικά διατηρώ επιφυλάξεις για όλους τους 'ισμούς'. Για όλους που διατείνονται πως έχουν την τέλεια λύση, ή πως προβλέπουν την ιστορία.

    Σαν θεωρίες, ποτέ κανένα σύστημα δεν εφαρμόσθηκε αμιγώς. Ούτε και γίνεται. Στην πράξη, -μες την ιστορία- σ' αυτό που βιώνουμε, πάντα υπάρχει μια επικάλυψη. Το νέο επικρατεί, αλλά το παλιό δεν παραδίδεται ποτέ εξ ολοκλήρου, συνήθως εξακολουθεί και συνυπάρχει για πολύ καιρό.

    Εξ αυτού, λοιπόν, δεν μπορούμε να 'κρίνουμε' τις κοσμοθεωρίες. Ιδεολογικά 'συστήματα' υπήρξαν πολλές φορές 'ολοκληρωμένα', που αυτο-διαφημίσθηκαν πως 'τελειώναν την ιστορία', πως μετά απ αυτά, δεν θα 'χρειαζόταν' κάτι άλλο. Διαψεύστηκαν πάντα.

    Ο σοσιαλισμός (σαν Διαλεκτικός Υλισμός κλπ), η παράμετρος που αγνόησε, νομίζω, ήταν πως η 'εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο' δεν υπάρχει μόνο στο οικονομικό επίπεδο. Γίνεται και χωρίς λεφτά. Κάποια ζώα, μπορούσαν να είναι 'πιό ίσα' απ' τα άλλα. Βάλτο τώρα, αυτό, παρέα με την 'δικτατορία του προλεταριάτου', και έχεις τη συνταγή της κατάρρευσής.

    Ώς εκ τούτου, προσωπικά πιστεύω πως εκείνο που δεν πρέπει ποτέ να εκχωρηθεί, είναι η δημοκρατική διαδικασία. Κουτσή, στραβή, τηλεοπτική, ελλειπής, πλαστή, πές την όπως θες, αλλά να μπορώ να τον μαυρίσω τον όποιο καραγκιόζη....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΛΥΤΟ ΔΙΚΙΟ, ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ "ΙΣΜΟΥΣ"! ΣΥΜΦΩΝΩ ΚΑΙ ΕΠΑΥΞΑΝΩ! ΕΙΘΙΣΤΑΙ, ΚΑΚΩΣ ΒΕΒΑΙΑ, ΣΤΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΑ, ΟΙΚΟΜΟΜΙΚΑ, ΠΟΛΙΤΙΚΑ Κ.Α ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΝΑ ΤΟΥΣ ΠΡΟΣΘΕΤΟΥΜΕ ΤΗ ΛΕΞΗ "ΙΣΜΟΣ". ΚΑΝΟΝΤΑΣ ΑΥΤΟ, ΤΑ ΜΕΤΑΤΡΕΠΟΥΜΕ ΑΥΤΟΜΑΤΑ ΣΕ ΚΛΕΙΣΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ, ΕΠΟΜΕΜΩΣ, ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΙΣΧΥΟΣ ΚΑΙ ΧΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ! ΕΙΘΙΣΤΑΙ, ΛΟΙΠΟΝ, ΚΑΙ ΤΗΝ "ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ"(Η ΛΕΞΗ ΕΧΕΙ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΤΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΤΗΣ "ΚΙΝΗΣΗΣ"), ΛΟΓΩ ΞΕΝΟΜΑΝΙΑΣ, ΝΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΛΟΥΜΕ ΣΟΣΙΑΛ-ΙΣΜΟ! ΓΙ' ΑΥΤΟ ΕΓΩ, ΕΔΩΣΑ ΤΗΝ ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ ΟΤΙ, ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΠΕΡΙ ΜΙΑΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗΣ ΚΟΣΜΟ-
    Θ Ε Ω Ρ Ι Α Σ, ΚΑΙ, ΚΑΤΕΛΗΞΑ ΣΤΟ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ ΟΤΙ: ΕΙΝΑΙ
    ΜΙΑ ΜΙΑ Δ Ι Α Ρ Κ Η Σ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ, ΕΝΑΣ ΔΙΑΡΚΗΣ Α Γ Ω Ν Α Σ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΕΝΟΣ Ι Δ Ε Α Τ Ο Υ ΚΟΣΜΟΥ ΣΕ Κ Α Θ Ο Λ Ι Κ Η/ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΛΙΜΑΚΑ!
    ΚΑΙ ΠΙΟ ΠΡΙΝ, ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΤΗΤΑ/Κ Α Θ Ο Λ Ι Κ Ο-
    Τ Η Τ Α ΤΟΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΑ, ΣΑΝ ΜΙΑ ΠΑΜΠΑΛΑΙΑ Α Ν Ρ Ω Π Ι Ν Η
    Ε Λ Π Ι Δ Α!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Ταξιδευτή, μη συγχέεις την κοινωνικοποίηση με τον κοινωνισμό. Η κατάληξη -ισμός είναι ελληνική απολύτως και σημαίνει ιδεολογίες ή θεωρίες (και λογικές διεργασίες). Η κατάληξη -οίηση δηλώνει μία ενέργεια και είναι άσχετη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. @ ο δειμος του πολιτη

    Η ΛΕΞΗ ΕΙΝΑΙ ΣΥΝΘΕΤΗ:
    ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ-ΠΟΙΩ.
    ΤΟ ΡΗΜΑ ΠΟΙΩ->ΠΟΙΗΣΗ, ΣΑΝ Β' ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΜΙΑΣ ΛΕΞΗΣ, ΔΗΛΩΝΕΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑ, ΚΙΝΗΣΗ, ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ, ΠΛΑΣΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΗΣ ΜΟΡΦΗΣ, ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΑΥΤΟΥ ΠΟΥ ΔΗΛΩΝΕΙ ΤΟ Α' ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Ευχαριστώ. Αυτό θα μεταφέρω αύριο στους μαθητές μου. Το -ισμός πού κολλάει; Και ποια η σχέση κοινωνικοποίηση (που σημαίνει την ένταξη στην κοινωνία με εκμάθηση κι αποδοχή των κανόνων της) με τον κοινωνισμό (σοσιαλισμό);

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. @ ο δειμος του πολιτη

    ΠΟΥ ΚΟΛΛΑΕΙ;
    ΣΤΟ ΟΤΙ Η ΛΕΞΗ ΚΟΙΝΩΝΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ Η "ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ" ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΗΣ ΛΑΤΙΝΟΓΕΝΟΥΣ ΞΕΝΗΣ, SOCIALISM
    (ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ.
    ΚΙ ΕΓΩ Σ' ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. Ταξιδιώτη, κάπου μπερδεύτηκες. Για διάβασε κανα δυο πιο πάνω σχόλια... Γράφεις χαρακτηριστικά: ΕΙΘΙΣΤΑΙ, ΛΟΙΠΟΝ, ΚΑΙ ΤΗΝ "ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ"(Η ΛΕΞΗ ΕΧΕΙ ΜΕΣΑ ΤΗΣ ΤΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΤΗΣ "ΚΙΝΗΣΗΣ"), ΛΟΓΩ ΞΕΝΟΜΑΝΙΑΣ, ΝΑ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΛΟΥΜΕ ΣΟΣΙΑΛ-ΙΣΜΟ!. Κάτι που δείχνει ότι ταύτισες τη λέξη σοσιαλισμό με την κοινωνικοποίηση. Εκεί σε διόρθωσα...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. @ δειμος του πολιτη

    ΔΕΝ ΣΟΥ ΚΡΥΒΩ ΟΤΙ ΧΑΙΡΟΜΑΙ ΟΤΑΝ ΜΕ ΔΙΟΡΘΩΝΟΥΝ!
    ΕΤΣΙ ΜΕ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΣΕ ΕΝΑΣ ΔΑΣΚΑΛΟΣ ΜΟΥ ΚΑΙ, ΑΚΟΛΟΥΘΩ ΠΙΣΤΑ ΤΗ ΣΥΜΒΟΥΛΗ ΤΟΥ.
    ΑΠ' Ο,ΤΙ ΚΑΤΑΛΑΒΑ ΞΑΝΑΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ ΤΑ ΣΧΟΛΙΑ ΣΟΥ, Η ΔΙΑΦΩΝΙΑ ΣΟΥ ΒΡΙΣΚΟΤΑΝ ΣΤΟ ΟΤΙ Η ΛΕΞΗ
    ΣΟΣΙΑΛ-ΙΣΜΟΣ, ΚΙ ΑΝ ΟΧΙ, Η ΛΕΞΗ ΚΟΙΝΩΝ-ΙΣΜΟΣ(ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΘΕΙ ΚΑΙ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ)
    ΚΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΛΕΞΗΣ ΚΟΜΜΟΥΝ-ΙΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ Η ΟΡΘΗ ΚΑΙ ΟΧΙ Η ΛΕΞΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ-ΠΟΙΗΣΗ, ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΑ ΣΤΗΝ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΜΟΥ ΠΡΟΣ ΤΟΝ @thano. ΚΑΙ ΠΡΟΣ ΕΠΙΡΡΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΨΗΣ ΣΟΥ, ΠΑΡΕΘΕΣΕΣ ΤΙΣ ΑΚΡΙΒΕΙΣ (ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΨΗ ΣΟΥ, ΕΚ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΗΞΕΩΣ ΤΟΥΣ) ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ.
    ΕΛΑ, ΟΜΩΣ, ΠΟΥ ΔΙΑΦΩΝΩ ΜΕ ΤΙΣ ΔΙΚΕΣ ΣΟΥ ΕΡΜΗΝΕΙΕΣ ΚΑΙ ΕΜΜΕΝΩ ΣΤΙΣ ΔΙΚΕΣ ΜΟΥ!
    ΑΡΑ, Η ΔΙΑΦΩΝΙΑ ΜΑΣ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ!

    ΥΓ. ΕΠΙΠΡΟΣΘΕΤΑ: Η ΛΑΤΙΝΟΓΕΝΗΣ ΛΕΞΗ society/societe ΠΕΡΙΕΧΕΙ, ΜΕΣΑ ΤΗΣ, ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ "ΕΤΑΙΡΙΣΜΟΥ/ΣΥΝ-ΕΤΑΙΡΙΣΜΟΥ", ΚΑΤΙ ΠΟΥ ΤΗΝ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΕΙ ΑΙΣΘΗΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΕΞΗ "ΚΟΙΝΩΝΙΑ"!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Πάντως για την ιστορία, δεν ενδιαφέρθηκα καθόλου για τη γλωσσική/εθνική καταγωγή της λέξης, αλλά έκανα διόρθωση για την κοινωνικοποίηση. Οι διαφωνίες εξάλλου τρέφουν την κρίση. Μακάρι όλοι να διαφωνούσαν με κριτήριο τις ιδέες και όχι τη μισαλλοδοξία τους.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Η Ευρωπαϊκή κρίση, ο πολυ-πολικός κόσμος, η αβέβαιη ηγεμονία
    http://aftercrisisblog.blogspot.com/2013/04/blog-post_23.html

    Επικαιρότητα του Μάξ Βέμπερ στον καιρό της κρίσης, συγκλίσεις και αποκλίσεις με τον Κάρολο Μάρξ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή