Πέμπτη, 24 Μαρτίου 2011

25η Μαρτίου


Βρέθηκα σήμερα –ναι το έκανα τετραήμερο- στην σχολική γιορτή του γιού μου, για την 25η Μαρτίου. Νήπια να τραγουδάν τον Θούριο. Οι αριστούχοι της έκτης να παραλαμβάνουν την σημαία για την αυριανή παρέλαση. Κορίτσια της τετάρτης να χορεύουν το ‘Έχε γεια καημένε κόσμε’. Η χορωδία να ψάλει το ‘Όλη η δόξα, όλη η χάρη’. Ο Αλή πασάς να νικιέται απ’ τον νεκρό Λάμπρο Τζαβέλα στο γνωστό σκετς.
Για τα παιδιά ήταν σημαντικό. Για τα περισσότερα, αφού τα περισσότερα με κάποιον τρόπο συμμετείχαν. Έστω με δυο στίχους. Έστω με ένα ομαδικό τραγούδι. Μ’ έναν χορό. Σημαντικό, κι ας ήταν αυτό το σημαντικό η νοικιασμένη φουστανέλα, η παραδοσιακή στολή, το γιαταγάνι που φορούσαν στο ‘θεατρικό’, και που μέχρι ν’ ανέβουν στη σκηνή έπαιζαν μ’ αυτό ξιφομαχία…
Βλέποντας όλα αυτά τα παιδικά προσωπάκια, σιγά-σιγά με κατέκλυσε εκείνος ο ‘διασκεδαστικός εθνικισμός’ όπως τον αποκαλούσε ο Καστοριάδης. Και –δεν μπορεί να έκανα τόσο λάθος- θαρρώ και όλους όσους απ’ τους γονείς είχαν έλθει, κάμποσους είδα να σιγοτραγουδούν στο τέλος της γιορτής τον εθνικό ύμνο μαζί με τα παιδιά.
Τα τελευταία χρόνια υπάρχει μια ολόκληρη γκρίνια για την ‘γιορτή’, για τις παρελάσεις, για το μίνι της σημαιοφόρου. Γκρίνια εκατέρωθεν. Γκρίνια και για την ‘υποβάθμιση’ της γιορτής. Γκρίνια και για την ύπαρξή της. Τα τελευταία χρόνια εγείρεται ένας ολόκληρος προβληματισμός, για το ‘πραγματικό 21’, για την ‘πραγματική ιστορική αλήθεια’, για το εάν είναι ή όχι πρέπουσα η ‘χρήση’ της ιστορίας στο παιδαγωγικό σύστημα, για τις ‘ακραίες επιστημονικές τάσεις’, γίνεται ολόκληρη μάχη για την απόσυρση ή όχι ενός βιβλίου, το ΣΚΑΙ ‘πουλάει’ ένα ιστορικό ‘ντοκιμαντέρ’ υποτίθεται τολμώντας να ‘πει την αλήθεια’, ‘επαναστατώντας’ χωρίς ξεκάθαρη αιτία…
Φέτος, πρώτο έτος μνημονίου, προστίθεται ένας ακόμη ‘προβληματισμός’. Είναι τάχα η παρέλαση, η γιορτή, η κατάλληλη στιγμή για ‘διαμαρτυρία’ ή όχι. ‘Αμαυρώνει’ ή είναι η ‘πλέον κατάλληλη συμβολικά’ στιγμή; Φέτος άλλος ένας πονοκέφαλος. Ο Παπανδρέου παροτρύνει τους υπουργούς του να ‘μην κλειστούν στα γραφεία τους’. Τα ΜΑΤ μάλλον έχουν διαταχθεί να προασπίσουν τον ‘ειρηνικό’ χαρακτήρα της επετείου. Ό τι και να συμβεί αύριο, όλες οι απόψεις, θα ξιφουλκήσουν στα κανάλια, τα έντυπα, τα blogs
Η Ιστορία, όπως έλεγε ο Καρ, είναι η περιγραφή της πορείας ενός ποταμού, από κάποιον που βρίσκεται μέσα στο ποτάμι. Κι όσο κι αν το ’21 είναι ‘κοντά’ σχετικά και επομένως καλά τεκμηριωμένο, είναι σίγουρο πως η ‘ιστορία’ του θα γραφεί, και θα ξαναγραφεί στο μέλλον, άπειρες φορές. Μοιραία κάθε μια απόπειρα ‘αποτίμησής’ του, θα κρίνεται απ’ την επόμενη, που θα κρίνεται απ’ την επόμενη, και πάει λέγοντας. Το ζήτημα, όμως, δεν είναι η ιστορία του ΄21. Είναι η γιορτή.
Για τα παιδιά σήμερα, στο Δημοτικό του γιού μου, καμιά σημασία  δεν είχαν οι τρεις τελευταίες παράγραφοι. Σημασία είχε η εικόνα στον καθρέφτη του εαυτού τους με την φουστανέλα και το γιαταγάνι. Η ανάμνηση του δημοτικού τραγουδιού και της συμμαθήτριας που έπεφτε στον ‘γκρεμό’ ‘ελευθερία ή θάνατος’. Η  μαγική σχεδόν σχέση του ‘άριστου’ με τη σημαία. Ο κόσμος που σηκώθηκε απ’ τα καθίσματα για να τραγουδήσουν ένα παλιό τραγούδι. Σημασία για τα παιδιά, είχε η γιορτή και κυρίως η ‘συγκίνηση’ που μπορεί ακόμη να περιέχει.
Δεν θέλω να μπω καν στο δίλημμα ‘ποια συγκίνηση’. Δεν με ενδιαφέρει εάν ήταν γκέι ο Κολοκοτρώνης, αρκεί να μην αδιαφορήσουμε κάποτε τελείως γι αυτό. Στηρίξτε την συγκίνηση στον μύθο, στην ‘επιστήμη’ δεν με νοιάζει. Ξιπαστείτε με ό τι θέλετε. Με τη στάση της εκκλησίας ή με το μίνι της σημαιοφόρου. Συνεχίστε όμως να ξιπάζεστε. Τις γιορτές δεν τις πετάμε.

12 σχόλια:

  1. Χαίρομαι που ως γονιός κατάφερες να δεις την ουσία μέσα σ' αυτή τη σύγχυση που μας περιβάλλει ως προς το νόημα των επετείων και των γιορτών. Η βιωμένη ιστορία, οι εθνικοί "μύθοι", τα σύμβολα, που βιαζόμαστε να αποτινάξουμε ή να τα χαρίσουμε στους χρυσαυγίτες, είναι το μόνο στέρεο έδαφος,για να υπάρξει στο μέλλον, όχι ιστορία ή έθνος, αλλά οποιαδήποτε ταυτότητα πνευματική ή ηθική σε συλλογικό επίπεδο.
    Ευτυχώς, που μας συγκινεί ακόμα το '21 με τόσα που του έχουμε κάνει...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. "τουτο το λογο θα σας πω δεν εχω αλλον κανενα μεθυστε με τ' αθανατο κρασι του 21"
    κωστας παλαμας (εθνικος ποιητης)

    καλο βραδυ γιωργος λευκαδα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. ΕΓΩ ΔΕΝ ΕΧΩ ΠΑΙΔΙΑ ΝΑ ΠΗΓΑΙΝΟΥΝ ΣΧΟΛΕΙΟ. ΣΤΙΣ ΔΥΟ ΕΓΓΟΝΕΣ ΜΟΥ, ΟΜΩΣ, ΠΡΙΝ ΠΑΝΕ, ΚΑΝ, ΣΧΟΛΕΙΟ, ΤΟΥΣ ΠΗΡΑ 2 ΣΗΜΑΙΟΥΛΕΣ ΠΑΝΙΝΕΣ (ΟΧΙ ΠΛΑΣΤΙΚΕΣ)- ΚΙ ΕΓΡΑΨΑ ΣΤΑ ΠΑΛΙΑ ΜΟΥ ΤΑ ΠΑΠΟΥΤΣΙΑ, ΤΑ ΛΟΓΙΑ, ΕΝΟΣ ΑΛΛΟΥ... ΣΟΣΙΑΛΗΣΤΗ, ΤΟΥ ΚΛΙΝΤΟΝ -, ΜΕ ΞΥΛΙΝΟ ΚΟΝΤΑΡΑΚΙ (ΟΧΙ ΠΛΑΣΤΙΚΟ), ΛΕΓΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΝΑ ΤΙΣ ΦΥΛΑΝΕ ΠΑΝΤΑ, ΜΕΣ ΤΗ ΚΑΡΔΙΑ ΤΟΥΣ!
    ΤΟ ΤΗΡΟΥΝ ΚΑΙ, ΤΙΣ ΚΟΥΒΑΛΑΝΕ ΜΑΖΙ ΤΟΥΣ ΣΤΙΣ 25 ΜΑΡΤΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΙΣ 28 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. ΓΙΑΤΙ, ΤΩΡΑ, ΕΙΝΑΙ ΚΙ ΟΙ ΔΥΟ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΡΙΕΣ.

    @γυριστρουλα

    ΑΡΙΣΤΑ!
    ΤΗ "ΣΥΓΧΥΣΗ", ΕΝΑΣ ΦΙΛΟΣ ΜΟΥ, ΤΗΝ ΟΝΟΜΑΖΕΙ, "ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΣΥΓΚΕΓΧΥΜΕΝΩΝ ΓΡΑΜΜΩΝ". ΚΑΙ ΕΙΝΑΙ ΒΕΒΑΙΟΣ ΟΤΙ, ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΔΙΑΝΥΟΥΜΕ ΣΗΜΕΡΑ, Σ' ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙΣ. ΔΥΣΤΥΧΩΣ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Καλησπέρα Γυριστρούλα μου. Διάβασα το παράξενο σχεδόν παραμύθι σου σήμερα. Είστε τυχεροί οι δάσκαλοι, που ζείτε με παιδιά..

    Επί του προκειμένου, δεν ξέρω, μπορεί σε χίλια χρόνια να είμαστε όλοι λίγο σκιστομάτηδες, λίγο μιγάδες και να μιλάμε την ίδια γλώσσα. Δεν ονειρεύομαι αυτό το μέλλον. Θα είναι πολύ βαρετό.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Γιώργο απ' την όμορφη Λευκάδα καλωσήλθες..

    Είδες; Ο ποιητής λέει με πέντε λέξεις όσα εμείς προσπαθούμε με σελίδες επί σελίδων. Ευχαριστώ που μου το θύμισες..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Πότε πρόλαβες Ταξιδευτή να έχεις και δύο εγγονές και μάλιστα να πηγαίνουν στο σχολείο;; Να σου ζήσουν φίλε μου..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Η ΜΙΚΡΟΣ, ΜΙΚΡΟΣ ΠΑΝΤΡΕΨΟΥ Η,... :)
    ΜΕΓΑΛΟΣ ΑΠΟΦΑΣΙΣΑ ΝΑ... ΚΑΛΟΓΕΡΕΨΩ :)

    Σ'ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ!
    ΝΑΣΑΙ ΚΑΛΑ ΝΑ ΔΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΔΙΚΑ ΣΟΥ!
    ΚΙ ΑΝ ΕΧΕΙΣ ΚΑΝΕΝΑ ΒΑΓΓΕΛΗ, ΒΑΓΓΕΛΙΩ, Κ.ΛΠ., ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ, ΝΑ ΤΟΥΣ/ΤΙΣ ΧΑΙΡΕΣΑΙ!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Εγώ πάντως αναγλαστηκα να διαπραγματευτώ παλιοτερα με την δασκάλα της κόρης μου, όταν της έλεχε ο κληρος να κάνει μία απο τις γυναικες της Πίνδου,ντυμένη με μια ρομπα κάποια 28η Οκτωβρίου.


    Κλεισαμε ότι την 25η θα κάνει την Μαντώ Μαυρογένους. Ήταν τόσο όμορφη η μακαριτισα η Καρεζη που την ειχε εντυπωσιάσει εξαιρετικά,εν αντιθέσει με την Ειρηνη Παπα που της φαινοταν πολύ λιγοτερο θηλυκό,κι έτσι η Μπουμπουλίνα έμεινε στα αζητητα.

    Ειδες Θαναση μου, πόσο στις περιόδους κρισης και ανασφάλειας ο κόσμος γυριζει και ψάχνει ένα κορδονι, ένα νημα,μια κλωστή να πιαστεί; Με το παρελθόν του, με τον διπλανό του, με τον τον συν-κατοικο του; Κι άλλοτε αυτό βγαίνει σαν αλληλεγγυη κι άλλοτε σαν μισαλοδοξία.
    Κι άλλοτε σαν αγκαλιά κι άλλοτε σαν περικλειστο οικοπεδο.

    Οι άνθρωποι πάντα ίδιοι μένουν. Άλλοτε Ηρωες κι άλλοτε Προδότες. Καμμιά φορά και τα δυο μαζι. Οι εποχές ειναι αυτές που καθοριζουν τα πραγματα, το που κοιτάει το βλέμμα και πάνω απο όλα...το ΠΩΣ κοιτάει το βλέμμα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Μακάρι να αξιωθώ, να είμαι γερός και ισχυρός, ώστε να μην επιτρέψω στις κόρες μου να ντυθούν τσολιάδες ή πρόσκοποι. Ακριβώς αυτό το "διασκεδαστικό εθνικισμό" τον έχω νοιάσει πολλάκις στις σχολικές γιορτές ως εκπαιδευτικός ή ως πολιτικός. Κατεβάζω το κεφάλι και γελώ. Τα δε παιδιά βιώνουν μία στιγμή εγχάραξης του εθνικισμού και υπερηφάνειας έναντι των κακών. Και στις τρεις τελευταίες λέξεις έγκειται το πρόβλημα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Καλησπέρα Κατερίνα..

    Μπορεί να έχεις δίκιο, να είναι όλα ένα πουκάμισο αδειανό. Μπορεί ελευθερία να είναι η αποδέσμευση από κάθε μύθο, να είμαστε μόνοι μας, ο καθένας με τις καταθέσεις του, και τον κανακάρη που θα διαιωνίσει τα πολύτιμα γονίδιά μας. Δεν ξέρω εάν είμαστε έτοιμοι γι αυτό. Δεν ξέρω και ποιούς θα συνέφερε κάτι τέτοιο.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Δήμο καλησπέρα..

    Όπως λέω και στην Κατερίνα, μπορεί να έχεις δίκιο, να είμαι εγώ πολύ 'ρομαντικός'. Αναμφίβολα έχεις δίκιο για εκείνο το 'έναντι των κακών', αυτό κακό κάνει δεν το συζητάμε. Αλλά απ' αυτό μπορούμε να προστατέψουμε τα παιδιά μας. Δεν τα επηρεάζουν μόνο οι δάσκαλοι.
    Το ερώτημα είναι όμως, μπορούμε να διαβάσουμε τους 'ελεύθερους πολιορκημένους' αφαιρώντας τό ιστορικό περιεχόμενο; Μπορούμε να κρατήσουμε μόνο την 'αισθητική' της ποίησης και να πετάξουμε στο καλάθι των αχρήστων την πηγή της έμπνευσης;; Θα μείνει ποίηση χωρίς ιστορία;; Όταν σιγοτραγουδάμε το
    'πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι' του Μάνου είναι απλά 'έντεχνο'; Παύει να είναι ο ρυθμός του 9/8 που πάει να πει Ζεϊμπεκικο;;

    Υπάρχει μύθος χωρίς να έχει από πίσω χυθεί αληθινό αίμα; Υπάρχει 'πολυτεχνείο' χωρίς νεκρούς; Τα βιβλία του δημοτικού έχουν τίτλο 'γλώσσα'. Σκέτο. Αντίθετα στο Φροντιστήριο κάνει 'English Grammar' φαρδύ πλατύ. Δεν θέλω να φαντάζομαι συνομωσίες αλλά στο κάτω-κάτω της γραφής δεν είναι επιστημονική αλήθεια πως μιλάμε την γλώσσα του Ομήρου; Να το αποκρύψουμε κι αυτό;;...

    υγ Τις κόρες δεν το συζητώ, να τις αφήσεις να φορέσουν παραδοσιακές στολές είναι τόσο όμορφες..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Εδώ ακριβώς τίθεται ο δικός μας τρόπος προσέγγισης του παιδιού. Πώς θα το κάνουμε εμείς να σκέφτεται και να μην παρασείρεται, πώς να αντέχει τις ιδεολογικές πιέσεις των κάθε λογής εθνικιστικών ή άβουλων κέντρων. Μέχρι τώρα με ένα καλό ποσοστό μαθητών μου το έχω πετύχει. Για τις κόρες μου (η μία αγέννητη, η άλλη ακόμα 22 μηνών) δεν ξέρω τι θα κάνω. Εσύ έχεις περιθώριο. Με ωμότητα πρέπει να εξηγήσεις και το ρόλο της μάζας, τα αίτια της αντίδρασης, τα αίτια της εξέγερσης τότε και τώρα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή